hồi hương ngẫu thư
 

        Thiếu tiêu ly gia, lão đại hồi

        Hương âm vô cải, mấn mao tồi

        Nhi đồng tương kiến bất tương thức

        Tiếu vấn: khách tòng hà xứ lai?

       ...thơ Đường-Hạ Tri Chương

         

     

      ngẫu hứng về quê

        Nhỏ đã xa quê, già về lại

        Giọng nói còn nguyên, tóc trắng rồi

        Trẻ con nhìn thấy mà không biết

        Cứ hỏi: Ông từ đâu đến chơi?

       ...dịch thơ Hồ Quốc Thái.

       

chia tay tháng tư

       

Thôi cũng đành chia tay nhé tháng Tư

Hoa loa kèn vương trắng hương thương nhớ
Đã nghe đâu đây mầm phượng hồng tách vỏ
Tháng Năm chào căng ngực kiêu sa.

         

Còn bao nhiêu lưu luyến tháng Tư

Chút rét Nàng Bân níu kéo mùa đông cũ
Tiết thanh minh dập dìu tơ liễu,
Hoa gạo rơi, tu hú gọi nhau về.

         

Nhắn với người trót lỡ hẹn tháng Tư
Thì gắng đợi đến cuối mùa xuân tới
Chầm chậm nhé, đi đâu mà vội
Hoa cỏ may sẽ vương vào áo thôi mà.

         

Nghe ai cười khúc khích trước mùa thi?
Trang sách khép dấu câu thơ vội vàng ngớ ngẩn
Chàng ngố ơi! tưởng mình là gì mà hò hẹn
Đường còn dài ...hãy đợi đấy ngày mai.

         

Sao cứ dùng dằng không nỡ chia tay
Biết là nhớ rất chi...khắc khoải
Lúc giao mùa đất trời còn bối rối
Tháng Tư ơi!
     Hẹn gặp lại!

          Chào nha!

                          

    Hà Nội 30.4.2018

SÀI GÒN CÓ THU KHÔNG EM

Sài Gòn em đã thu chưa nhỉ?
Hạ như đang vương vít đâu đây
Lác đác đỏ cuối cành phượng vỹ
Gió còn văng vẳng tiếng ve gầy.

Sài Gòn em có thu về không nhỉ?
Nghe hàng me lá cứ rụng lâm thâm
Bến Nhà Rồng người đi người ở
Sao mắt có em giọt nhớ xa xăm.

Sài Gòn cũng có thu em nhỉ?
Thấy em choàng áo đợi heo may
Những con phố chìm trong mưa đổ
Thảo cầm viên vài chiếc lá phong bay.

Giá như không thu Sài Gòn em nhỉ?
Gửi chút thu Hà Nội vào em
Một vạt nắng vàng trên phố cổ
Để cho em rải nắng lên thềm.

Hay trộn lẫn thu Sài Gòn Hà Nội
Để vàng me với đỏ lá bàng
Cho Nhà Bè đừng chia hai ngả*
Mình ngước về nhau cùng đợi thu sang.

Hà Nội 11.10.2016
....
*Nhà Bè nước chảy chia hai
Ai về Gia định Đồng Nai thì về.

Hiển thị bớt

2016-11-30

2 ảnh

     



            BIỂN KHÔNG CÓ EM

                                                                                                                                                         Cà Ná-Bình Thuận.

Không có bờ hỏi sóng vỗ vào đâu

Sóng dào dạt muôn phương không bờ sao vỗ được
Không có em, anh là con chim cuốc
Khắc khoải năm canh gửi gan ruột vào đêm.

Không có bờ sóng có vỗ vào mây?
Không có em anh vỗ vào sóng vậy,
Dẫu thẳm sâu biển vẫn còn có đáy

Không có em, anh làm gió lang thang.

                 

                        Em đi đâu để biển thành trống vắng

                        Anh tự làm bờ, tự làm sóng vỗ vào nhau.
                        Không có em, chỉ còn biển lặng

                        Cát trắng ngày xưa có phải đã đổi màu?

Khi vắng em biển cũng bồi hồi thao thức

Tự đáy sâu nghe có tiếng rì rầm,

Anh đem sóng trải lên miền ký ức

Bến bờ xa anh hóa đá. Trầm ngâm.

ĐÃ THẤY THU VỀ


Trời nhẹ nghiêng chào giải lụa mây xanh
Một giọt thôi mà thay màu chiếc lá
Chút hơi may đã làm vàng nắng hạ
Có ai buồn khi nghe gió thu reo?

Chiều hôm ta thủng thẳng xuống chân đèo
Trăng trên núi cũng bước theo từng bước
Dòng suối nhỏ tiếng trẻ đùa giỡn nước
Thấp thoáng trong sương có bóng giai nhân.

Xóm nhỏ lao xao khóm trúc tần ngần
Lữ khách ơi người đi từ đâu tới
Mái rạ nhà ai khói lam chới với
Quán bên đường rượu quê ấm bờ môi.

Thu chớm về và hạ cũng dần trôi
Dìu dịu gió, dìu dịu lòng thương nhớ,
Hàng phượng vỹ trút hết màu hoa đỏ
Sơn nữ chờ biêng biếc nụ thu xanh.

NGÀY CỦA CHA

Mãi đến 7-8 tuổi mình mới biết mặt cha. Ông ra lính từ khi mình đang đỏ hỏn (bà nội và mẹ nói với mình như vậy). Theo gia phả thi họ Hồ ở làng Trung Cần di từ Quỳnh Lưu về từ thời Lê Trang tông. Cụ tổ Hồ Quý Dung là quan trọng thần nhà Hậu Lê. Cụ giữ chức Tả quốc thự vệ, tước bá. Sự di dời ấy là để thụ lộc vua ban. Mấy đời sau cũng có nhiều cụ thành đạt nhưng rồi thất truyền mất 12 đời. Một dân tộc, một triều đại, một dòng họ hưng thịnh và suy vong là chuyện "cũng thường thôi".
Ông nội mình là tá điền, bố mất sớm nên cháu lớn lên cùng ông nội (người mà mình gọi bằng can-cũng từng theo phục dịch một đoàn sứ giả sang yết kiến triều Thanh bên Tàu). Nhà nghèo nhưng cũng học được ít chữ Nho, cụ là người hiếu học, sau này cụ được học mấy chữ quốc ngữ nên Cụ Hồ tặng cho bức ảnh có ghi dòng chữ: "Tặng chiến sỹ diệt dốt". Cha mình là con nhà nông dân nhưng ông nội mình đã nghĩ rằng: muốn thóat kiếp làm nô lệ thì phải có học nên cha mình được đi học từ bé, hết Hán học lại Tây học. Học Tây đến Đệ nhị thì cha ra lính. Sau này về QK4 Người còn học hàm thụ khoa Văn ĐHSP Vinh.
Học xong Lục quân khóa VII bên Tàu, ở lại trường làm trợ lý văn hóa cho đến khi Lục quân về đóng trên đường Tàu bay (bây giờ là con đường có khúc cong mềm mại-Trường Chinh) và nhận được cái giải 3 về thơ (tập Chiến sỹ-bác Tố Hữu giải nhất tập Việt Bắc, bác Xuân Diêu giải nhì tập Ngôi sao) trong cuộc thi của Báo VN năm 1956-1957 thì cha mới về quê và mình biết mặt cha (đúng nghĩa) từ đó. Rồi cũng từ lần đó mình được cùng cha ra Hà Nội, về Sơn Tây theo trường sỹ quan Lục quân. Sống với cha trong trại lính một thời gian không nhiều vì trại lính không thể dung nạp bọn con nít, mình phải sống trong những gia đình bạn bè của cha ngoài thị xã Sơn Tây hay trong thôn Trại Láng , Cổ Đông (lúc bấy giờ còn gọi là huyện Tùng Thiện). Dù không nhiều nhưng hàng tuần mình cũng được gặp cha. Với cách sống của mình như vậy nên sau này mình bị ảnh hưởng nhiều thứ và hình thành nên tính cách: "trợn mắt coi khinh ngàn lực sỹ" (như ông vẫn bảo mình vậy lúc sinh thời). Làm thế nào được khi một thằng bé 7-8 tuổi con một anh lính làm văn nghệ và sống tự lập. Tuy trẻ con hòa nhập nhanh nhưng một thời gian sau khi từ Nghệ đi ra Bắc mình vẫn dùng Nghệ ngữ là chủ yếu. Bọn trẻ con Bắc kỳ luôn chọc ghẹo mình để mình dùng Nghệ ngữ với chúng. "Mả tổ cố mi troi đục nát xương" là câu chửi của mình mỗi khi bị đứa lớn hơn bắt nạt. Bọn Bắc kỳ cứ há hốc mồm ra nghe chửi mà nỏ biết cấy lộ khu chi cả. Với bọn choai choai như mình mà bắt nạt mình thì tất nhiên là "xung đột vũ trang" xẩy ra. Cũng rất may là khi đó mình luôn đứng trong top 5 hàng tháng của lớp nên thầy chủ nhiệm tha thứ cho "hành động bạo lực". Mình học nói tiếng Bắc rất nhanh nên mấy tháng sau mình chuyển đến trường khác bon nhóc Bắc kỳ không còn nhận ra mình là Nghệ kiều. Đến bây giờ nếu như mình không cố ý dùng Nghệ ngữ thì chẳng ai biết mình là Nghệ. Mình ở Bắc cho đến khi người Mỹ (lúc ấy gọi là đế quốc Mỹ) nhăm nhe đưa hàng vạn lính Mỹ vào VN thì cha mình được điều động về QK4 và rồi sự ảnh hưởng của cha đối với mình lại càng nhiều hơn. Khi hai cha con đều trong quân ngũ và cho đến sau này cha mình trở lại Hà Nội công tác ở Phòng Văn nghệ thuộc Cục Văn hóa TCCT tại số 4 Lý Nam đế thì cha con càng gần nhau, càng ảnh hưởng đến nhau nhiều hơn, lúc này có thể nói như vậy vì giới văn nghệ như cha thì tư duy lúc nào cũng "treo trên cành cây" còn mình thì như cha bảo "mặt sắt đen sỳ" (vì mình làm cái nghề "thợ bạc"-tư pháp) với lối tư duy "ngói khô" và trái tim lạnh buốt của cái gọi là CCVS, một loại chuyên chính đào tận gốc, trốc tận rễ cái đám trí phú địa tất nhiên cả bọn cường hào (thời trước, còn bây giờ cường hào nhiều lắm mà không "trốc" được thằng nào. Cha mình bị cái chuyên chính ấy dày xéo cho đến tận cuối đời vì bố vợ (ông ngoại minh) bị Vô sản nó chuyên chính những hai lần do tội đi buôn bán với Tây trước khi VS nắm quyền thống trị. 
Ra khỏi quân ngũ, con đường của mình rất thênh thang, cha định cho mình đi Đại học kỹ thuật quân sự-lúc đó trường ở Vĩnh Yên, mình bảo hết chiến tranh rồi, con không theo nghề lính nữa cho dù là sắc lính gì. Rồi cha kéo vào trại viết của Hội nhà "veo", mình bảo không có tài và không có dũng khí thì cũng chỉ là "bồi bút' bởi chế độ nào nó cũng uốn ngòi bút để phục vụ nó. Lại bảo: hồi xưa mơ Bách khoa giờ quay lại đó, thưa: Một thằng lính trận mạc như con nay quay lại đó với bọn con nít "củ chi" chưa có lông thì không được. Thế là tự chọn cho mình cái nghề "thợ bạc" vì nói cho công bằng là muốn chui vào tận bếp núc của cái nghề đó xem CCVS nó thế nào mà con người bị đày đọa kinh khủng thế. Gần 40 năm là "thợ bạc " mới nhận ra rằng ông Nguyễn Bá Thuyền (cũng là "thợ bạc")-đại biểu QH của Lâm Đồng nói đúng bản chất: "quyền lực, tiền bạc, tình cảm đi vào thì công lý cắp cặp đi ra". Chuẩn đến thế là cùng. Công lý thực ra chỉ là thứ ma túy để ru ngủ đám quần chúng cùng khổ nhẹ dạ, cả tin nhằm phục vụ sự thống trị, một thứ để huyễn hoặc thôi mà.
Tào lao thật, ngày của cha mà nói về mình nhiều thế. Con xin lỗi cha, vắng cha đến ngày hôm nay là 16 tháng một ngày rồi. Hôm nay là ngày Rằm tháng Năm (âm lịch), con đã thắp hương nơi bàn thờ. Con viết mấy dòng này để giãi bày rằng con là con của cha, con bị ảnh hưởng cha nhiều lắm, con chỉ ân hận là suốt đời làm "thợ bạc" mà không xóa hận được cho ông ngoại con và cho cha. Con biết rất rõ rằng: nỗi day dứt của cuộc đời mà cha ôm súng và cầm bút cho cái lý tưởng CNCS cao cả thì chính cái lý tưởng ấy quật cha ngã hay đúng hơn là không cho cha ngửng lên được chỉ vì giai cấp, ông nội con muốn cha không phải làm nô lệ nhưng cha đã không thoát khỏi sự nô dịch của một thứ lý tưởng mơ hồ. "Con hơn cha là nhà có phúc" người ta vẫn nói vậy để tự an ủi cho số phận mình. Xin lỗi cha, riêng sự nhận biết cái giả, cái chân con ý thức được sớm hơn cha. Chính cha đã thổ lộ với con điều đó khi cha viết thư trả lời thư con gửi cho cha từ trong chiến trường. Con đã nói với cha rằng: ngoài đời con thấy bất công nên con đòi đi lính để rồi khi hết chiến tranh có thể góp phần xóa đi sự bất công, nào ngờ ở trại lính giữa chiến trường bất công vẫn nhăn răng cười "ngạo nghễ". Thế đấy cha à, cái lý tưởng làm nghề "thợ bạc" của con để hòng gạt bớt bất công ư? Thật ngớ ngẩn và vào cái thời điểm này lại càng thấy vớ vẩn. Hàng vạn người lính chết trận mà trong "Chinh phụ ngâm" đã than: "nào ai mạc mặt, nào ai gọi hồn". Họ cũng như cha và như con thời đó, tin rằng giai cấp sẽ được giải phóng mà không biết mình thuộc giai cấp nào và mình có được giải phóng không? Một sự mông muội, mù mịt cho đến lúc gần với trời hơn rồi mà con vẫn không biết con thuộc giai cấp nào đây(?!).
Có điều chi nỏ phải thì cha chớ trách con cha nhé.
****
Ông ngoại con ngồi nhà tù giai cấp
Cầm súng 30 năm, cha là đại úy muôn năm.
Cả đời con làm nghề "thợ bạc"
Chẳng mạ được cho cha chút ánh bạc của công bằng(!)

BÂNG KHUÂNG

Sông Hồng nhớ gió cao nguyên
Nhớ trăng mười sáu treo trên đỉnh đèo.
Tiếng ai như suối trong veo
Chuông nhà thờ đổ xuống chiều bâng khuâng.
.......
hồ Tà Lùng (Đắk Lắk)-ảnh Kim Hương

HOA ĐÔI

Hoa cũng nở thành đôi
Ta bỗng dưng đơn chiếc
Hạ trao màu nắng biếc
Mà nhớ thầm mưa xuân.Gió xuân rải đầy sân
Hương xuân còn phảng phất
Hạ gửi về duy nhất
Tím một màu hoa đôi.

CỔ THẠCH

Nhắc người ta làm chi,
mặc kệ cho sóng bạc
Biển cứ thét gào mà đá có mòn đâu.
Cổ Thạch ngàn năm mãi mãi bảy màu
Triệu bàn chân bước lên không phai màu của đá.
Vẫn như ngày xưa,
biển chẳng có gì mới cả;
Chỉ vì yêu nên biển nhiều cát thôi mà.
........
Bãi Cổ Thạch-Bình Thuận-ảnh Đan Thùy

HÃY VỀ QUÊ XUÂN

Nắng hình như đang non

Gió vẫn còn thiếu nữ
Hoa phô bày rực rỡ
Cho bướm ong vỗ về.

Mơn man cỏ triền đê
Sông Lam chừng trầm lặng
Con thuyền ai rẽ sóng
Chở xuân lên Chợ Lường.

Qua Nam Đàn mua tương
Ghé Chợ Cồn ăn hến
Tiếng cười làm sóng sánh
Nước chè xanh sông Giăng.

Lúng liếng gái Đô Lương
Trùng triềng trai Cát Ngạn
Trao nhau câu ví giặm
Đợi mùa Xuân về cùng.

“Khi mô anh đi trước xách cơn ô
Em đi sau xách buồng cau với chai rượu
Cháu nó bảo: Dượng với O đã về” *

Miên man một miền quê
Khắc khoải trong nỗi nhớ
Ai đi xa mô đó
Răng không theo Xuân về?
.......

* một câu ví giặm

                                                                                                               Mộ vua Mai Hắc đế

Lãng du

Vẫn phiêu dẫu lạc chốn tình thơ
Gom thương, góp nhớ đến bây giờ
Hồng duyên tan với bao hư ảnh
Dáng kiều ơi, sao lãng đãng xa mờ?

Xuân xanh năm tháng trôi mòn mỏi
Bóng hồng mơ ước có bao nhiêu
Bụi trần phủ kín miền chờ đợi
Người xưa ơi, sao vẫn dạt dào yêu?

sắp xuân

Đông chí len qua cửa

Nửa mùa đông đi rồi

Có một lời thương nhớ

Tính gửi...nhưng mà thôi.

Giọt đông rơi lóc cóc

Sương che nửa Hằng Nga

Nhớ ủ mềm trong nhớ

Xuân sớm hẹn chờ ta.

Thấy sau lưng ấm áp

Như gió xuân nồng nàn

Mùa xuân chừng đang đến

Nghe tiếng cười hân hoan?

SAO MÀ LẠI NHỚ LAI CHÂU

Lên Hoàng Liên ngủ chung với núi
Đắp tấm chăn mây thủa Mẹ Âu Cơ,
Hoa ban trắng và da con gái Thái
Có thế thôi, muốn ở lại với Sìn Hồ.

Đêm lửa trại dịu dàng tay em rót
Giọt nồng ơi, cứ thấy mắt cay cay,
Tiếng đàn níu câu khắp tua*em hát
Anh phiêu bồng với điệu xòe say.

Bên bếp lửa em ghé tai bảo nhỏ:
Măng đắng, tắm truồng đệ nhất Lai Châu.
Nụ cười em làm hồng ngọn lửa
Dải lưng xanh hay dải yếm bắc cầu?

Chia xa núi mai anh về với biển
Xuôi Ô Quy Hồ lòng dạ bâng khuâng
Đêm trở mình đụng vào màu trắng Thái
Ngày quờ tay chạm phải tiếng khèn Mông.
  
Tàn lửa trại em trao lời đắm đuối:

Anh đừng quên tắm suối Lai Châu
Sao lại thẫn thờ như bị ma bắt thế
Dải lưng em đã buộc được anh đâu?

                                  

Lai Châu ơi, sao làm anh nhớ                      

Điệu xòe, khắp tua, măng đắng, khèn Mông,

Con gái Thái và nõn nường hoa ban nữa

Hay đôi mắt em lúng liếng rượu nồng?
…….

*Khắp tua tiếng Thái là hát giao duyên                                          

biển chiều

                   

                             

Gió lăn tăn,

sóng cũng lăn tăn

Mây một chút,

cát cũng vàng một chút,

em đứng đó,

mắt chờ trong heo hút,

Thu đang trôi,

đông gõ nhịp.

Biển chiều.

        *    

Trời xanh xanh

biển cũng xanh xanh

Màu cát trắng 

thu gửi vào sợi nắng.

Mỹ Khê ơi!  

Ngao ngán chiều trống vắng

dù anh ở đâu

em vẫn đợi

anh về.

 

 

Thu sớm đang về đúng hẹn

thu sớm đang về đúng hẹn

Chẳng phải như mùa thu trước

Ai về thánh thót mưa rơi

Đời cũng xô nghiêng sũng nước

Mây đen vần vũ kín trời

Thu sớm đang về đúng hẹn

Dòng sông hoa cải nhuộm vàng

Thơm hương cánh đồng gặt hái

Một mùa no ấm mênh mang.

Chẳng phải như mùa thu trước

Người về chập choạng cánh dơi

Lửa chài bến sông leo lét

Khản lời ai gọi “đò ơi!”

Thu sớm đang về đúng hẹn

Cây cầu nối nhịp bờ vui

Đường làng ngỡ ngàng như  phố

Nghe câu ví giặm gọi mời.

Chẳng phải như mùa thu trước

Cánh diều úa cỏ bờ đê.

Tiếng trẻ não nùng khát sữa

Héo hon ai đợi ai về

Thu sớm đang về đúng hẹn

Heo may hồng má em xinh

Nụ cười sang sông lấp loáng,

Trẻ con học nói tiếng Anh.

                              

Thu sớm đã về đúng hẹn

Dòng sông rực rỡ cờ sao

Trăng thu trải vàng ánh lụa

Pháo hoa giăng ngợp trời cao.

tình trăng

tình trăng

Ở thành phố mấy người nhớ trăng ?

Điện  sáng, phố thì không yên tĩnh.

Nơi hải đảo, biên cương

Tình nghĩa nào như trăng và lính,

Trao thương cho nhau tận chót vót đỉnh đèo,

Gửi nhớ đến nhau trên chơi vơi ngọn sóng.

Nơi làng quê

Trăng soi luống cày xếp ải,

Trăng soi để hạt nảy mầm,

Mẹ quay tơ vàng dưới trăng

Anh tát nước say trăng ra về quên áo.

Từ trên cao trăng soi muôn nẻo

Dưới trần gian dễ ai thấy được tình trăng?

Ước vọng của ngàn thu

ước vọng của ngàn thu

Một chút heo may làm ta rạo rực

Bâng khuâng nhớ những thu qua,

Ngày ấy cùng thu đi đánh giặc

Trở về  khi thu chớm sang mùa.

          Bao năm Trường Sơn cầm súng

          Nuôi ước mơ trong chí căm thù

          Bao mùa thu chiến trường, đồng đội

          Chiến thắng trở về, cả nước một mùa thu.

Ta chẳng thể quên những mùa thu ấy

Dưới chiến hào vẫn nhớ bờ mương

Bên vách đá Trường Sơn lối nhỏ

Nhớ sông Lam cát mịn con đường.

          Đường hành quân ngắt vội cánh hoa rừng,

          Nhớ hoa cúc nở vàng màu nắng.

          Đêm chờ giặc giữa rừng thu hoang vắng,

          Nhớ đêm rằm thuở nhỏ đón thu sang.

Từ Hà Giang đến Cà Mau vui mùa thu mới,

Thu hôm nay ước vọng của ngàn thu.

Ta lại về giữa lòng Hà Nội

Trong nắng thu rực đỏ màu cờ.

          Bác vẫn đứng giơ cao tay vẫy

          “Đồng bào nghe tôi nói rõ không?”

          Một tiếng “Rõ” muôn triệu trái tim đáp lại

          Đội ngũ trang nghiêm, cả nước lên đường.

Dắt tay em đi trên đường hạnh phúc,

Giữa mùa thu ước vọng của ngàn thu

Thế hệ mai sau vẫn cùng ta tiến bước

Hội nhập bạn bè bốn biển, năm châu.